2004 - 2005: Rap Việt lan tỏa
Underground và Overground
Sự ra đời của VR và RC cũng đánh dấu sự ra đời của giới Underground Việt, có thể hiểu là thế giới ngầm, bao gồm những nghệ sỹ đam mê nhạc rap và hip hop nhưng khá kín tiếng, ít xuất hiện trên các phương tiện truyền thông. Các nghệ sĩ Underground thường không có những hoạt động thường xuyên như như ra album, single, họp báo hay PR trên báo chí như các ca sỹ showbiz. Tuy nhạc của họ không được biểu diễn trên sân khấu, nhưng sự phát triển của Internet đã giúp rap đến với nhiều bạn trẻ và bắt đầu tạo được những ấn tượng ban đầu.[3] Năm 2003 trôi qua với những thành công ban đầu nhất định của RC, bước sang năm 2004, có khá nhiều biến động xảy ra với họ. Tiếng tăm của RC bắt đầu lan tỏa, sức ảnh hưởng không còn chỉ gói gọn ở Miền Bắc mà rất bạn trẻ sống ở Miền Nam và Miền Trung cũng đã tham gia, thậm chí có nhiều người sống ở nước ngoài như Thụy Sỹ, Đức, Mỹ, Úc, Canada... cũng biết đến và tham gia RC. Ngày 14 tháng 8 năm 2004, lần đầu tiên tại Việt Nam, RC phối hợp cùng với một câu lạc bộ breakdance tổ chức party dành cho các bạn đam mê hip hop và rap tại một quán bar ở Hà Nội.
Một cột mốc khá quan trọng nữa là sự kiện lần đầu tiên trong lịch sử Rap Việt, ca sĩ Đăng Khôi, một ngôi sao V-Pop, đã tìm đến RC để mời rapper LK kết hợp với mình trong một album của anh. Sự kết hợp này đã đem đến thành công cho Đăng Khôi cũng như LK và cũng đánh dấu một nấc thang quan trọng cho Rap Việt, nó đã bắt đầu vượt ra khỏi tầm của Underground và đã được các ca sĩ, nhạc sĩ, các nhà chuyên môn, phê bình, nhà sản xuất âm nhạc tại Việt Nam nhòm ngó và để ý. Điều này được chứng minh bằng hàng loạt các sự kiện tiếp theo đó về sau này như ngày càng có nhiều sự kết hợp hơn giữa các ca sĩ và các rappers, đặc biệt là LK.[4] Từ sự ảnh hưởng của V-Pop, nhạc rap càng ngày càng được biết đến rộng khắp và rappers xuất hiện ngày càng nhiều, nhiều nghệ sỹ trong số đó xuất hiện thường xuyên trên các sân khấu. Những rappers dạng này thường được gọi là Overground (Mainstream) và xuất hiện lần đầu tiên ở Thành phố Hồ Chí Minh, nghệ sỹ được biết đến nhiều nhất là Đinh Tiến Đạt a.k.a. Mr. Dee. Một điều khác nhau lớn nữa giữa Underground và Overground là ca từ trong bài nhạc, vì giới Overground thường biểu diễn trước công chúng nên ca từ của họ bị giới hạn trong các chuẩn mực xã hội, còn ca từ của Underground thì lại vô cùng tự do và phóng khoáng.[5]
Viet Hip Hop (VHH)
Diễn đàn Viet Hip Hop (VHH hoặc VH2) ra đời giúp cho các bạn trẻ Thành phố Hồ Chí Minh đam mê nhạc rap và hip hop có một sân chơi thực sự, thúc đẩy phong trào hip hop phát triển mạnh, thành viên lên tới cả trăm nghìn người (đây chỉ là diễn đàn chứ không phải là producer như RC). Tuy nhiên, lúc đó họ chỉ biết đến Overground chứ ít biết đến thê giới ngầm. Rap Việt chỉ thực sự được các bạn trẻ Thành phố Hồ Chí Minh biết đến và được nhìn nhận một cách đúng đắn nhất khi diễn đàn VHH tổ chức cuộc thi "Rapper, Where Are You?" (tháng 7 năm 2005), một cuộc thi của các rappers Việt Nam với sự bình chọn của đông đảo các bạn trẻ yêu thích rap và hip hop. Người đoạt giải nhất trong cuộc thi đó không ai khác chính là LK và Young Uno với bài hits thời đó "Cơn Mưa Qua". Ngay sau đó là một buổi party của diễn đàn VHH kết hợp với RC với sự xuất hiện và trình diễn của hai rappers hàng đầu làng Rap Việt là LK và Young Uno đã đem đến cho các bạn trẻ Thành phố Hồ Chí Minh một cái nhìn hoàn toàn khác về Rap Việt.
Chiến tranh RC - VHH
VHH chủ trương không có rapper trụ cột, ai nổi tiếng thì lập box nên ít có cá nhân gắn bó với forum này, do vậy gần như ở VHH không có một rapper nào thực sự đủ sức dẫn dắt lớp trẻ. Diễn đàn VHH có khi lên đến cả trăm nghìn thành viên, với số lượng đông như thế thì rõ ràng không tránh khỏi nhưng luồng tư tưởng đan xéo nhau về rap, và bắt đầu từ những quan điểm mâu thuẫn của một bộ phận thành viên VHH với RC thì cuộc chiến dần đã được khơi mào. Tuy nhiên, chiến thắng của RC với VHH là quá dễ dàng, những One Large, LK, Young Uno, Lil' BK, hay Nam CT... tỏ ra quá vượt trội để đấu lại với những VHH Rap Crew hay Dunkare còn non nớt. RC trở thành một thế lực hùng mạnh và bất khả xâm phạm vào những năm 2004 - 2005, còn VHH do không có những bước phát triển vững chắc nên gần như chỉ là nơi lưu trữ các bài hát.
2006 - 2008: Đại chiến Rap Việt
Trong năm 2006 và đầu năm 2007, hai từ rap và hip hop đã không còn xa lạ đối với các bạn trẻ Việt Nam nữa mà nó đã tìm đến mọi ngõ ngách và lan tràn trên mọi phương diện, sô lượng người biết đến Rap Việt và nghe Rap Việt ngày càng lớn hơn và tăng đột biến. Nếu như trước đây các bạn trẻ chỉ chia sẻ cho nhau nghe những ca khúc pop thị trường là chủ yếu thì giờ đây, còn có thêm cả các ca khúc Rap Việt, thậm chí một số ca khúc đã trở thành hits và được đông đảo người nghe yêu thích. Chất lượng của các bài nhạc cũng được nâng cao và chủ đề vô cùng phong phú như: tình yêu, tuổi trẻ, gia đình, bạn bè, tuổi học trò... nổi bật là hit "Tuyết Yêu Thương - Young Uno",[6] hay thậm chí là cả những nội dung gai góc về xã hội như tệ nạn xã hội hay thiên tai cũng được đưa vào rap. Trong Underground, những rappers tài năng xuất hiện ngày càng nhiều, những tổ chức mới có uy tín như FHH, GVR hay SSR được thành lập. Nhạc rap bây giờ không còn chỉ chú trọng đến flow như trước nữa mà các kỹ năng sử dụng vần câu (skills) cũng bắt đầu được đề cao. Trên phương diện Overground, chất lượng cũng tăng lên khi mà giới nghệ sỹ đã nhìn nhận một cách đúng đắn và rõ ràng hơn. Các nhạc sĩ bắt đầu để ý hơn đến việc sáng tác ca khúc theo phong cách này, các nhà sản xuất, công ty âm nhạc cũng đầu tư nhiều hơn cho thể loại này, các trang báo bắt đầu có những bài viết cho thể loại này.[7]
Fan Hip Hop (FHH) a.k.a. Viet Da Best (VDB)
Năm 2006, VTA (còn đến biết đền với tên Legend V) cùng những rappers khác từ Bắc vào Nam biết nhau qua diễn đàn VR và VHH như Viet Luvz (VTA, De' Light, Xù Nhím), One Warning Team (tiền thân là Dunkare của VHH: Halen, Long Le, Sogin, Sang Nhỏ, Rap Soul, Nhóc Worm), Viet Gangz, New Style9z đã thành lập Fan Hip Hop (FHH). Với chủ trương không phân biệt vùng miền, đề cao phong cách Old School (hiểu nôm na là họ sử dụng beat theo xu hướng dòng nhạc hip hop cũ), và để tạo cơ hội cho các rapper trẻ học tập họ đã lập ra diễn đàn Viet Da Best (VDB). Những rapper thành công nhất với FHH: VTA, De' Light, Xù Nhím, One Warning Team, VGL (vợ của VTA), Mr. Lonely (tên mới sau này của anh là Emcee L), Titanz, Lil' Cool Boy, Thỉm Doggy...[8]
Genius Viet Rap (GVR)
GVR do hai người Đức gốc Việt là First Love a.k.a. FL và Phương CD thành lập cùng thời điểm với FHH, họ vốn là những thành viên của diễn đàn RC muốn tạo một sân chơi riêng cho các bạn trẻ gốc Việt sống tại Đức. FL và Phương CD đã mang về GVR hàng loạt những members cũng như rất nhiều rappers tài năng khác trong cộng đồng người Việt sống tại Đức mà có thể kể đến như Khánh HP (anh trai của Phương CD), Lee7, Da Sun Kid a.k.a. DSK (anh được nhiều người coi là King of Viet Rap) và họ cùng nhau lập ra nhóm Viger (viết tắt của Vietnamese - German, đội trưởng là Khánh HP), ngoài ra còn có thêm Andree Right Hand (sống tại Canada). Cách suy nghĩ kiểu mới, cách chơi rap mới, và phong cách mới, GVR càng ngày càng thu hút nhiều nhân tài đổ bộ như BDT (Viger), Dead Nah a.k.a. Nah (anh còn có biệt danh King of Lyrics), Lil' Shady, It's Lee (R&B), Viet Dragon a.k.a. VD, Linh Lam (nữ), Ling, Zolek....[9] Ngay lập tức GVR đã tạo được ảnh hưởng với bài hit "Tiểu Thuyết Tình Yêu - Lee7 Ft. Andree & It's Lee".[10]
Southside Rappers (SSR)
Sau khi thành lập nhóm One Warning với lực lượng chính là phần lớn các rappers nòng cốt của Dunkare trước đây, nhóm trưởng Halen quyết định tạo một sân chơi cho các rappers Miền Nam, và thế là SSR ra đời, không hoàn toàn tách khỏi FHH. Các rappers nổi tiếng của SSR là: Halen, Long Le, Sogin, Southside Original a.k.a. S.O, Subby,...
Gurdianz of Destiny (GODZ)
Viet Dragon a.k.a. VD, tên thật là Tommy Trường, là một người Úc gốc Việt. Anh còn được biết đến với cái tên Southside King hay SSK, sự xuất hiện của anh trong Rap Việt đã mang đến một pong cách và kỹ thuật riêng biệt. VD quen Subby của SSR qua mạng và hai người có một quãng thời gian thân thiết. VD còn cùng Subby ra một track diss GVR trong thời gian căng thẳng giữa FHH - GVR, nhưng sau đó VD lại gia nhập GVR và diss Subby. VD có nhiều bài kết hợp thành công với nhiều rappers ở cả FHH, SSR và GVR, tuy nhiên anh vẫn được biết đến nhiều nhất trong quãng thời gian ở GVR với những sự kết hợp ăn ý cùng Phương CD như "Tha Lyrikal Legendz Mixtape" (mixtape là một bài nhạc được sản xuất bằng cách mix các giọng và beats đã được thu âm từ trước đó lại với nhau) hay một số rappers khác như Nah, DSK, hay Linh Lam. Tuy nhiên, với cái tôi quá lớn của mình, VD lại có những xích mích với chính DSK, Phương CD, Nah và nhiều thành viên khác trong GVR, Vậy nên, VD đã tự tách ra và thành lập GODZ, mục đích có vẻ là để thỏa mãn cá tính đặc biệt của anh. GODZ cũng đã kết nối được một lượng thành viên đông đảo qua mạng Internet, các rappers nổi bật của GODZ là VD và một số rappers trẻ tài năng ở Miền Nam như Acy, Sol' Bass, MAC, Đạt Maniac...
Đại chiến FHH - GVR
Sự xuất hiện của FHH và GVR ngay lập tức đã tạo ra những mâu thuẫn về lối sống và phong cách rap. Nếu FHH là tập hợp những rappers theo phong cách Old School thì đối lập là GVR với phong cách hustler mới mẻ. Khơi mào cho trận chiến là những mâu thuẫn phát sinh từ trước như VTA vs. RC Hải Phòng (một số rappers của GVR trước khi thành lập là thành viên của RC Hải Phòng), VTA vs. DSK - một cuộc đấu bất phân thắng bại và sau đó hai người là bạn, nhóm Viet Luvz vs. bộ tứ Lee7, Phương CD, DSK, và Andree, Phương CD vs. Lil' BK và Chíp Nhỏ của RC, GVR vs. RC. Cuối năm 2006 cuộc chiến đã bắt đầu được manh nha, Lil' Shady khi đó còn là một rapper mới, đã nghênh chiến bằng một track xoáy vào VTA, Xù Nhím, De' Light, và Dunkare... Ngay lập tức VTA, Dunkare, và Xù Nhím đã giành rất nhiều tracks để đáp trả, nổi bật là "Dạy Học Trò - Xù Nhím". Đến năm 2007, do một số mâu thuẫn phát sinh, bộ tứ Lee7, DSK, Andree, và Phương CD ra track "30 Phút Cho Rap Việt" (hay còn gọi là "30 Mins for Viet Rap") để tuyên chiến với FHH và Dunkare, nhưng đồng thời cũng tuyên chiến luôn cả Rap Việt khi trong bài nhắc đến những cái tên như Young Uno, Ken Chou và Lil' BK của RC, các tổ chức thời đó như VHH, RapVN, và cả VR.
"30 Phút Cho Rap Việt" đẩy mâu thuẫn giữa GVR và FHH cùng các bên khác ngày càng gay gắt. Cuộc chiến công khai trong rap bùng nổ, RC đáp trả lại bài này bằng hai bài "Dizz GVR - Young Uno Ft. Jay Tee & Jan Saker" và "Dizz Em - Young Uno" (Sau khi hòa bình được thiết lập giữa FHH và GVR thì RC và GVR không còn gây chiến với nhau, Young Uno còn feat. chung với GVR trong bài "Wat is Beef - Young Uno Ft. Lee7 & Andree"). VD và Subby cũng ra một track để diss GVR, GVR đáp trả lại họ bằng bài "GVR Dun Fuckin' Care - Nah Ft. Andree, Lee7, DSK, & Phương CD" (bài này còn được biết đến với cái tên "30 Phút Cho Rap Việt Part II"). Tiếp đó, VGL cho ra hai track diss GVR feat. cùng Mike 714 và Young CO. Ngay sau đó là sự trả lời của hàng loạt các rappers trụ cột của GVR như Andree, Lee7, DSK, Lil' Shady, Phương CD, Dr. BL, hay Linh Lam, rồi lại đến Mr. Lonely, Titanz, Lil' Cool Boy bên phía FHH phản pháo. Trong khoảng thời gian này còn nổ ra hàng loạt những cuộc chiến trong và ngoài Internet, GVR là nghi can số một trong những lần FHH bị hack sập web (mặc dù Andree đã đại diện cho GVR nói rằng không hề có dính líu tới vụ việc đánh sập trang web của FHH), còn FHH cũng bị coi là thủ phạm của hàng loạt vụ thanh toán bằng đao kiếm với các rappers, thành viên của GVR ngoài xã hội. Cả hai bên đều bị thiệt hại nặng nề, diễn đàn của FHH không còn phát triển được, còn GVR thì hai năm liền không thể tổ chức một offline hay party công khai nào đáng kể. Chính vì thế những người đứng đầu của FHH và GVR quyết định sẽ đấu một track công bằng, GVR với "Dear FHH Wanksta – DSK Ft. Andree, Lee7, Phương CD, Lil’ Shady, & Dr. BL", và FHH với "Dizz GVR – VTA Ft. Mr. Lonely, Ki3nTK, Br. Light, & Lil' Cool Boy". Cả hai tracks đều rất nổi tiếng, gây ra sự tranh cãi không ngừng nghỉ trong giới Underground lúc đó.
Sau một thời gian đấu đá gây nhiều tổn thất cho cả hai bên, vào ngày 10 tháng 1 năm 2008, đại diện FHH là VTA, đại diện SSR là Halen, đại diện GVR là Phương CD, DSK, và Andree đã đặt bút ký một hiệp ước hòa bình, tuyên bố chấm dứt chiến tranh.
Chiến tranh SSR - GODZ
Đây là cuộc chiến bị cuốn theo trận đại chiến FHH - GVR. Sau khi hiệp ước hòa bình được ký kết, Halen và VD đã bắt tay nhau thực sự, thể hiện là việc VD gia nhập One Warning và đã có một mixtape khá thành công. Tuy nhiên, cách nghĩ và môi trường sống của hai người đứng đầu này quá khác nhau nên lại bùng phát một mâu thuẫn mới. VD vẫn ngấm ngầm chỉ trích Halen về vụ án gây thương tích ngày trước, còn Halen thì cho rằng VD không nên khơi lại chuyện cũ. Chỉ còn chờ một cái cớ là mâu thuẫn này bùng phát thành chiến tranh, và nó đã đến, đó là cuộc thi gangz giữa hai nhóm học trò của họ là Baby GODZ và Baby One Warning với phần thắng nghiên về Baby One Warning. Halen không muốn bỏ qua cho việc một thành viên của GODZ là Sol' Bass đá xoáy anh trong bài nhạc, còn VD lại ra sức bảo vệ. Mâu thuẫn bùng nổ, VD tách ra khỏi One Warning và hai bên tuyên chiến, bắt đầu xuất hiện hàng loạt những tracks mang tên "Pháo Giàn" (hàng chục rappers tham gia một track) của SSR và GODZ dành cho nhau. Một lần nữa cuộc chiến này lại giống đại chiến FHH - GVR, vượt qua ranh giới âm nhạc khi hai bên liên tục công kích và đe dọa xử lý nhau bằng vũ khí.
Trong năm 2008, VD gặp VTA tại Hà Nội, anh cùng VTA và GVR hòa giải những mâu thuẫn trước đây và họ đã tổ chức một show diễn và cuộc thi thành công mang tên "Peace in Northside – Freestyle Battle King" do FHH, GVR, và GODZ kết hợp. VTA nhận lời giúp VD đứng ra hòa giải hiềm khích giữa GODZ và SSR, cũng như giữa VD và Halen. Sau khi VD bay vào Thành phố Hồ Chí Minh, nhờ sự đánh tiếng của homie VTA, Halen đã chấp nhận một cuộc gặp gỡ với VD để hòa giải. Nhưng không hiểu vì lý do gì mà nó kết thúc bằng một trận đánh úp tại nhà VD dành cho Halen, thậm chí VD còn post ảnh đánh Halen lên mạng, đẩy mâu thuẫn lên đến đỉnh điểm. Halen và SSR coi đó là một sự sỉ nhục dẫn đến sự việc diễn ra vào ngày 13 tháng 4 năm 2008, VD bị chém trọng thương bằng những nhát dao chí mạng vào đầu, khủy tay, và chân tại một club trong khi anh đang bàn bạc tổ chức một show ca nhạc cho GODZ tại Thành phố Hồ Chí Minh. Sau đó, Halen, Long Le, Sogin, và một đồng phạm tên Toàn lần lượt bị bắt và xử tổng cộng hơn 30 tháng tù, còn VD quay trở về Úc chữa trị thương tật.[11]
Sự sụp đổ của RC
Sau một khoảng thời gian phát triển rực rỡ, đến năm 2007 thì RC đã có những manh nha của sự sụp đổ khi tập thể RC bắt đầu rệu rã. Sự xuất hiện của FHH và GVR cùng cuộc đại chiến giữa họ đã khẳng định được trình độ của hai tổ chức này, điều này giúp FHH và GVR thu hút được hàng loạt nhân tài đổ bộ khiến cho vị trí của RC bị lung lay giữ dội. LK trở thành một rapper Overground và theo đuổi con đường âm nhạc riêng cùng ca sỹ Ưng Đại Vệ,[12] Young Uno và Ken Chou hoạt động không thực sự nhiều, hai rappers Viet Dreamerz là Eddy Việt và Cá Chép có feat. cùng các rappers GVR hai tracks rồi cũng không thấy xuất hiện trở lại. RC cũng đã có động thái hâm nóng lại như là tổ chức một party vào ngày 11 tháng 5 mang tên "Bốn Năm Sau Khi Rồng Thức Giấc". Đây là party lớn nhất trong khoảng thời gian này của RC, tập hợp của một số rappers từng là thế hệ vàng của họ như LK, Nam CT, Ken Chou, và Young Uno. Đồng thời Ken Chou còn tuyên chiến với GVR - FHH, dù đã có những tracks đáp trả của cả FHH và GVR nhưng sau đó Ken Chou chỉ im lặng và sự việc này đã lắng xuống. RC còn định tổ chức một show diễn lớn nhưng bất thành. Vào giữa năm 2008, RC gần như đã hoàn toàn tan rã, diễn đàn RC còn rất ít hoạt động và đóng cửa sau đó. Năm 2013, với sự nỗ lực của một số rappers kỳ cựu như Cá Chép hay Eddy Việt cùng những người yêu quý RC, diễn đàn RC đã hoạt động trở lại.
